Cách tháo, kiểm tra và lắp hộp lọc gió xe máy đúng kỹ thuật
Hộp lọc gió có nhiệm vụ giữ bụi, cát và hơi ẩm trước khi không khí đi vào bình xăng con. Trên xe 2 thì, hộp lọc gió còn ảnh hưởng trực tiếp đến tỷ lệ hòa khí, khả năng bắt ga và độ bền của lòng, piston. Vì vậy, khi tháo hộp lọc gió để vệ sinh, kiểm tra hoặc làm máy, cần giữ đúng kết cấu zin và lắp kín toàn bộ đường gió.
Công việc này không quá phức tạp nhưng cần làm cẩn thận. Một cái ron lắp lệch, cổ cao su bị hở hoặc miếng lọc đặt sai chiều cũng có thể làm xe hút gió ngoài, chạy nghèo xăng và nóng máy.
Cấu tạo cơ bản của hộp lọc gió
Tùy theo đời xe, cụm hộp lọc gió có thể khác nhau về hình dáng và vị trí lắp. Tuy nhiên, thông thường sẽ gồm các bộ phận sau:
- Vỏ hộp lọc gió: Phần nhựa bên ngoài dùng để chứa và bảo vệ miếng lọc.
- Nắp hộp lọc gió: Được bắt bằng vít hoặc ngàm nhựa, giúp làm kín khoang lọc.
- Miếng lọc gió: Có thể làm bằng mút, giấy hoặc vật liệu tổng hợp tùy theo thiết kế xe.
- Khung hoặc lưới đỡ: Giữ miếng lọc đúng hình dạng, không để miếng lọc bị hút xẹp.
- Ron làm kín: Chặn không khí chưa lọc đi vòng qua miếng lọc.
- Cổ cao su nối bình xăng con: Dẫn không khí sạch từ hộp lọc gió tới họng bình xăng con.
- Ống lấy gió: Đưa không khí bên ngoài vào hộp lọc theo hướng đã được nhà sản xuất tính toán.
- Ống thoát cặn: Thu dầu, nước hoặc cặn bẩn đọng lại dưới đáy hộp, nếu thiết kế xe có trang bị.
Khi nào nên tháo hộp lọc gió để kiểm tra?
- Đến kỳ vệ sinh hoặc bảo dưỡng định kỳ.
- Xe thường xuyên chạy trong môi trường nhiều bụi.
- Vừa đi qua đoạn đường ngập hoặc nghi nước lọt vào hộp gió.
- Cần tháo bình xăng con, cổ hút hoặc kiểm tra đường gió.
- Xe vừa mua lại và chưa rõ lịch sử bảo dưỡng.
- Phát hiện vỏ hộp, ngàm giữ hoặc cổ cao su bị nứt.
- Miếng lọc đã mục, biến dạng hoặc bám quá nhiều bụi và dầu.
Không nên tháo bỏ miếng lọc để xe “hút mạnh hơn”. Bình xăng con và đường pô được canh theo lượng gió nhất định. Bỏ lọc hoặc khoét hộp gió có thể làm hòa khí bị nghèo, xe hụp ga và máy nóng hơn.
Dụng cụ cần chuẩn bị
- Bộ vít bake và vít dẹp đúng kích thước.
- Tuýp hoặc khóa phù hợp với ốc bắt hộp lọc gió.
- Kềm mở cổ dê nếu xe sử dụng loại kẹp lò xo.
- Khay đựng ốc và các chi tiết nhỏ.
- Khăn sạch không đổ lông.
- Cọ mềm và khí nén áp lực thấp.
- Dung dịch vệ sinh phù hợp với vật liệu miếng lọc.
- Dầu tẩm lọc gió nếu xe sử dụng lọc mút có tẩm dầu.
- Ron, cổ cao su hoặc miếng lọc mới nếu chi tiết cũ đã hư.
Chuẩn bị trước khi tháo
- Dựng xe trên nền bằng phẳng và tắt máy hoàn toàn.
- Chờ máy nguội nếu xe vừa chạy về.
- Tháo yên, bửng hoặc áo xe đang che hộp lọc gió.
- Chụp lại vị trí các ống hơi, ống thoát và cổ dê trước khi tháo.
- Vệ sinh sơ khu vực xung quanh để bụi không rơi vào bình xăng con.
Ốc và ngàm nhựa trên xe lâu năm thường bị giòn hoặc kẹt. Nên sử dụng đúng đầu vít và tháo từ từ, không cố bẻ nắp hộp gió khi chưa kiểm tra hết các vị trí bắt ốc.
Cách tháo hộp lọc gió
Bước 1: Tháo các chi tiết che bên ngoài
Tháo yên và những phần áo xe cản trở đường lấy hộp lọc gió ra ngoài. Xếp ốc theo từng vị trí để tránh lắp nhầm chiều dài khi ráp lại.
Bước 2: Tháo nắp hộp lọc gió
Tháo đều các con vít quanh nắp. Nếu nắp có ngàm nhựa, dùng tay tách nhẹ từng ngàm. Không dùng vít dẹp nạy mạnh vì mép hộp có thể bị mẻ hoặc cong, làm hộp gió không còn kín.
Bước 3: Lấy miếng lọc ra ngoài
Quan sát kỹ chiều lắp, mặt trước, mặt sau và vị trí khung đỡ trước khi lấy miếng lọc ra. Nếu cần, chụp ảnh lại để làm dấu. Không giật mạnh vì lọc mút cũ có thể đã mục và rơi vụn vào trong hộp.
Bước 4: Bịt đường gió vào bình xăng con
Sau khi tháo miếng lọc hoặc cả hộp gió, dùng khăn sạch bịt tạm đầu cổ cao su dẫn vào bình xăng con. Việc này giúp ngăn ốc, cát và bụi lọt trực tiếp vào họng xăng.
Bước 5: Tháo cổ cao su và các đường ống
Nới cổ dê nối hộp gió với bình xăng con. Tháo các ống hơi, ống thoát cặn hoặc ống phụ nếu có. Nên làm dấu từng ống để tránh gắn nhầm khi ráp lại.
Bước 6: Tháo các ốc giữ hộp lọc gió
Đỡ hộp gió bằng một tay rồi tháo các con ốc bắt vào sườn xe. Nhấc hộp gió ra đúng hướng, không cố kéo làm gập cổ cao su hoặc vướng dây điện.
Kiểm tra miếng lọc gió
Đối với lọc mút
Dùng tay bóp nhẹ để kiểm tra độ đàn hồi. Miếng lọc còn sử dụng được phải mềm, không bở và trở về hình dạng ban đầu. Nên thay mới khi gặp các tình trạng sau:
- Mút bị mục hoặc rơi thành vụn.
- Bề mặt bị rách, thủng hoặc co lại.
- Miếng lọc bị chai cứng.
- Mút biến dạng, không che kín cửa hút.
- Khung đỡ bị gãy hoặc làm rách miếng lọc.
Đối với lọc giấy
Không giặt lọc giấy bằng xăng, dầu hoặc nước. Nếu lọc chỉ bám bụi nhẹ, có thể dùng khí nén áp lực thấp thổi từ mặt sạch ra mặt dơ. Giữ vòi hơi cách miếng lọc một khoảng an toàn để không làm rách giấy.
Nên thay lọc giấy nếu giấy bị ướt, mục, rách, biến dạng hoặc bám dầu quá nhiều. Không nên cố vệ sinh một miếng lọc đã nghẹt vì khả năng lọc và lưu lượng gió khó trở lại như ban đầu.
Cách vệ sinh lọc gió mút
- Phủi bớt bụi khô bên ngoài miếng lọc.
- Giặt nhẹ bằng dung dịch chuyên dụng hoặc dung dịch phù hợp với lọc mút.
- Bóp nhẹ để đẩy chất bẩn ra ngoài, không xoắn vặn miếng mút.
- Xả lại cho đến khi hết cặn bẩn.
- Để miếng lọc khô tự nhiên hoàn toàn.
- Tẩm một lượng dầu lọc gió vừa đủ nếu thiết kế yêu cầu.
- Bóp đều để dầu thấm khắp miếng lọc rồi loại bỏ phần dầu dư.
Không dùng xăng để giặt lọc mút nếu vật liệu không cho phép. Xăng có thể làm mút mau chai, nở hoặc mục. Không lắp lọc còn ướt dung dịch vào xe.
Kiểm tra vỏ hộp và các chi tiết liên quan
Sau khi lấy miếng lọc ra, cần kiểm tra toàn bộ cụm hộp gió thay vì chỉ vệ sinh phần lọc.
- Vỏ hộp: Kiểm tra vết nứt, lỗ thủng hoặc vị trí từng bị khoan cắt.
- Nắp hộp: Kiểm tra ngàm, lỗ bắt vít và mặt tiếp xúc với ron.
- Ron nắp: Ron phải còn mềm, không đứt và không bị ép xẹp.
- Cổ cao su: Bẻ nhẹ để tìm vết nứt, đặc biệt tại hai đầu cổ dê.
- Cổ dê: Không được tuôn ren, cong hoặc siết lệch.
- Ống lấy gió: Không bị nghẹt, móp hoặc lắp sai hướng.
- Ống thoát cặn: Không bị nứt, tuột hoặc mất nút bịt.
- Bên trong hộp: Không còn nước, cát, mảnh mút hoặc dị vật.
Nếu phía sau miếng lọc xuất hiện nhiều bụi, cần kiểm tra khả năng làm kín của miếng lọc và ron. Bụi xuất hiện trong phần đường gió sạch cho thấy không khí có thể đã đi vòng qua lọc hoặc miếng lọc bị thủng.
Cách vệ sinh hộp lọc gió
- Lấy hết cặn bẩn, dầu và nước đọng trong hộp.
- Dùng khăn mềm lau sạch mặt trong và các rãnh đặt ron.
- Vệ sinh ống thoát cặn nếu xe có trang bị.
- Không để dung dịch vệ sinh chảy vào bình xăng con.
- Để toàn bộ hộp và các đường ống khô hoàn toàn trước khi lắp.
Không nên dùng khí nén mạnh thổi trực tiếp vào họng bình xăng con. Bụi và cặn có thể bị đẩy sâu vào các đường xăng, đường gió hoặc lốc máy.
Cách lắp hộp lọc gió
Bước 1: Lắp hộp gió vào sườn
Đưa hộp gió vào đúng hướng và đúng vị trí ban đầu. Bắt các con ốc giữ hộp bằng tay trước, sau đó mới siết đều. Không ép hộp lệch để bắt ốc vì vỏ nhựa có thể bị nứt.
Bước 2: Gắn cổ cao su vào bình xăng con
Đẩy cổ cao su vào hết phần gờ của họng bình xăng con. Xoay cổ dê về đúng vị trí dễ siết và không cạ vào sườn hoặc dây ga.
Siết cổ dê vừa đủ kín. Siết quá mạnh có thể làm biến dạng cổ cao su hoặc hư phần ren của cổ dê.
Bước 3: Gắn lại các đường ống
Lắp đúng các ống hơi và ống thoát theo vị trí đã chụp hoặc đánh dấu. Đường ống phải đi tự nhiên, không bị gập, bóp nghẹt hoặc cấn vào cạnh sườn.
Bước 4: Lắp miếng lọc
Đặt khung đỡ và miếng lọc đúng chiều. Kiểm tra toàn bộ mép lọc phải nằm sát vào rãnh, không bị cuộn, gấp hoặc hở góc.
Với lọc mút có tẩm dầu, phải chắc chắn dầu được phân bố đều và không còn đọng quá nhiều. Tẩm dư dầu có thể làm nghẹt gió và bám bẩn nhanh.
Bước 5: Lắp ron và nắp hộp
Đặt ron đúng rãnh rồi ráp nắp hộp. Bắt tất cả vít bằng tay trước khi siết. Siết chéo và đều để nắp ép kín, không siết một con hết cỡ rồi mới siết con còn lại.
Bước 6: Lắp lại áo xe và yên
Kiểm tra lần cuối các ống, cổ dê và dây điện quanh hộp gió. Sau đó lắp lại áo xe, bửng và yên theo thứ tự ngược với lúc tháo.
Kiểm tra sau khi lắp
- Kiểm tra nắp hộp gió đã khít đều hay chưa.
- Kiểm tra cổ cao su đã ôm hết họng bình xăng con.
- Kiểm tra cổ dê và các ống đã được gắn chắc chắn.
- Đề máy và để garanti trong vài phút.
- Lên ga nhẹ để kiểm tra phản ứng của máy.
- Quan sát xem cổ hút có bị xẹp hoặc phát ra tiếng hút gió bất thường không.
- Kiểm tra lại các vị trí vừa tháo trước khi chạy thử.
Những sai lầm thường gặp
- Lắp ngược hoặc lắp thiếu khung đỡ miếng lọc.
- Để mép lọc bị gấp làm không khí đi vòng qua lọc.
- Tẩm quá nhiều dầu lên lọc mút.
- Lắp lọc mút khi chưa khô dung dịch vệ sinh.
- Dùng xăng giặt loại mút không chịu được dung môi.
- Dùng khí nén áp lực cao thổi sát vào lọc giấy.
- Quên tháo khăn bịt họng bình xăng con trước khi lắp.
- Siết cổ dê lệch hoặc chưa đẩy cổ cao su vào hết gờ.
- Gắn nhầm hoặc bỏ sót ống hơi, ống thoát cặn.
- Khoét hộp gió hoặc bỏ ống lấy gió khi chưa canh lại bình xăng con.
Có nên khoét hộp gió để xe hút mạnh hơn?
Không nên khoét hộp gió tùy ý. Hộp gió zin không chỉ có nhiệm vụ giữ miếng lọc mà còn giúp ổn định luồng không khí đi vào bình xăng con. Thể tích hộp, kích thước ống lấy gió và đường đi của luồng gió đều có ảnh hưởng đến hòa khí.
Khi khoét hộp hoặc bỏ ống lấy gió, lượng không khí có thể tăng nhưng xăng chưa chắc tăng theo. Xe dễ bị nghèo xăng, hụp khi lên ga, nóng máy hoặc khó canh ở nhiều dải tua. Nếu động cơ đã thay bình xăng con, làm lòng hoặc đổi pô, việc chỉnh hộp gió phải được thực hiện đồng bộ với béc xăng và cấu hình máy.
Kết luận
Khi tháo và lắp hộp lọc gió, điều quan trọng nhất là giữ sạch đường hút và bảo đảm toàn bộ hệ thống kín sau khi ráp. Miếng lọc phải đúng loại, đúng chiều, không bị mục và phải nằm kín trên rãnh đỡ. Cổ cao su, ron nắp, cổ dê và các đường ống cũng cần được kiểm tra kỹ.
Nếu miếng lọc, cổ cao su hoặc ron đã xuống cấp, nên thay phụ tùng đúng đời xe và có kích thước chuẩn. Sau khi hoàn tất, cần kiểm tra garanti, phản ứng tay ga và độ kín của đường gió trước khi sử dụng xe.
